Одломки од просветлувачкиот разговор помеѓу мислителот Сократ и свештеничката Диотима во врска со машката и женската бременост.
Изворен текст на старогрчки јазик и превод изготвен од моја страна:
206.b.1
Ὅτε δὴ τοῦτο ὁ ἔρως ἐστὶν ἀεί, ἦ δ' ἥ, τῶν τίνα τρόπον
διωκόντων αὐτὸ καὶ ἐν τίνι πράξει ἡ σπουδὴ καὶ ἡ σύντασις
ἔρως ἂν καλοῖτο; τί τοῦτο τυγχάνει ὂν τὸ ἔργον; ἔχεις
εἰπεῖν;
- Кога веќе еросот (љубовта) секогаш го претставува тоа, - рече таа,
дали ревноста и напорот на оние што упорно тежнеат на некој
начин по самото тоа и се во некое дејствие би се нарекло љубов?
Што е тоа дело само по себе? Имаш ли нешто да кажеш?
206.b.5
Οὐ μεντἂν σέ, ἔφην ἐγώ, ὦ Διοτίμα, ἐθαύμαζον ἐπὶ
σοφίᾳ καὶ ἐφοίτων παρὰ σὲ αὐτὰ ταῦτα μαθησόμενος.
Ἀλλὰ ἐγώ σοι, ἔφη, ἐρῶ. ἔστι γὰρ τοῦτο τόκος ἐν
καλῷ καὶ κατὰ τὸ σῶμα καὶ κατὰ τὴν ψυχήν.
Μαντείας, ἦν δ' ἐγώ, δεῖται ὅτι ποτε λέγεις, καὶ οὐ
206.b.10
μανθάνω.
- Навистина, - реков јас, не ќе ти се восхитував Диотимо на
мудроста и не ќе дојдов при тебе со цел да бидам поучен во
самите тие нешта. - Но, јас ќе ти одговорам, - рече таа.
- Тоа е, всушност, раѓање во убавина преку телото и преку душата.
- Требаат пророчишта, - реков јас, за што годе и да зборуваш, и не разбирам.
206.c.1
Ἀλλ' ἐγώ, ἦ δ' ἥ, σαφέστερον ἐρῶ. κυοῦσιν γάρ, ἔφη,
ὦ Σώκρατες, πάντες ἄνθρωποι καὶ κατὰ τὸ σῶμα καὶ κατὰ
τὴν ψυχήν, καὶ ἐπειδὰν ἔν τινι ἡλικίᾳ γένωνται, τίκτειν
ἐπιθυμεῖ ἡμῶν ἡ φύσις. τίκτειν δὲ ἐν μὲν αἰσχρῷ οὐ
206.c.5
δύναται, ἐν δὲ τῷ καλῷ. ἡ γὰρ ἀνδρὸς καὶ γυναικὸς
συνουσία τόκος ἐστίν. ἔστι δὲ τοῦτο θεῖον τὸ πρᾶγμα,
καὶ τοῦτο ἐν θνητῷ ὄντι τῷ ζῴῳ ἀθάνατον ἔνεστιν, ἡ κύησις
καὶ ἡ γέννησις.
- Сепак, јас, - рече таа, ќе ти одговорам појасно. Имено,
трудни се Сократе, - вели, сите луѓе и преку телото и
преку душата, кога ќе бидат во одредена доба, тогаш
нашата природа копнее да раѓа. Не може да раѓа во
грдотија, но во убавина. Соодносот помеѓу мажот
и жената е заради раѓањето. Тоа е Божја работа
и тоа, во она што е по природа смртно, а живо, постои
како бесмртно - зачнувањето и раѓањето.
208.e.1
ὦσι, τοσούτῳ μᾶλλον· τοῦ γὰρ ἀθανάτου ἐρῶσιν. οἱ μὲν
οὖν ἐγκύμονες, ἔφη, κατὰ τὰ σώματα ὄντες πρὸς τὰς γυναῖκας
μᾶλλον τρέπονται καὶ ταύτῃ ἐρωτικοί εἰσιν, διὰ παιδογονίας
ἀθανασίαν καὶ μνήμην καὶ εὐδαιμονίαν, ὡς οἴονται, αὑτοῖς
208.e.5
εἰς τὸν ἔπειτα χρόνον πάντα ποριζόμενοι· οἱ δὲ κατὰ τὴν
ψυχήν – εἰσὶ γὰρ οὖν, ἔφη, οἳ ἐν ταῖς ψυχαῖς κυοῦσιν ἔτι
μᾶλλον ἢ ἐν τοῖς σώμασιν, ἃ ψυχῇ προσήκει καὶ κυῆσαι
καὶ τεκεῖν· τί οὖν προσήκει; φρόνησίν τε καὶ τὴν ἄλλην
ἀρετήν – ὧν δή εἰσι καὶ οἱ ποιηταὶ πάντες γεννήτορες καὶ
209.a.5
τῶν δημιουργῶν ὅσοι λέγονται εὑρετικοὶ εἶναι·
- Копнеат по бесмртното. Значи, оние кои се трудни, - рече таа,
што раѓаат преку телото, повеќе се свртуваат кон жените
и се наклонети кон таквиот вид на љубов, преку раѓањето на
деца, бесмртноста, споменот и блаженството, како што си мислат,
би се пренесувале на тој начин низ сите времиња.
- Оние, пак, кои се трудни преку душата, а ги има, - рече таа,
тие коишто раѓаат во душите дури повеќе одошто во телата,
на душата ѝ доликува и да зачне и да роди нешто.
- Што ѝ доликува? Разборитост и други доблести да роди –
од што стануваат родители сите поети и ракотворци
за кои се вели дека се изумители.
Раѓање во убавина
209.c.5
ἁπτόμενος γὰρ οἶμαι τοῦ καλοῦ καὶ ὁμιλῶν
αὐτῷ, ἃ πάλαι ἐκύει τίκτει καὶ γεννᾷ, καὶ παρὼν καὶ ἀπὼν
μεμνημένος, καὶ τὸ γεννηθὲν συνεκτρέφει κοινῇ μετ' ἐκείνου,
ὥστε πολὺ μείζω κοινωνίαν τῆς τῶν παίδων πρὸς ἀλλήλους
οἱ τοιοῦτοι ἴσχουσι καὶ φιλίαν βεβαιοτέραν, ἅτε καλλιόνων
καὶ ἀθανατωτέρων παίδων κεκοινωνηκότες.
- Така што мислам дека оној којшто е приврзан за убавиот,
општејќи со него, го донесува на светот и го раѓа она
што порано го зачнал. Мислејќи на тоа и кога е таму
и кога не е, го исхранува тоа што го има родено во
заедништво со оној, така што таквите меѓусебно
одржуваат мошне поблиска заедница од онаа со децата
и поцврсто пријателство, затоа што заеднички имаат
родено поубави и побесмртни деца.
12.6.2020 год.
No comments:
Post a Comment